• Tên thường gọi: Lá lốt
  • Tên khác: Tất bát
  • Tên khoa học: Piper lolot L
  • Họ: Thuộc họ Hồ tiêu - Piperaceae

Đặc điểm tự nhiên của cây lá lốt

Lá lốt là cây thảo, sống lâu năm, hình dáng lá rất giống cây trầu không (vì cùng họ hồ tiêu), chỉ khác cây lá lốt có chiều cao cây chừng 40 - 50cm, còn trầu không thì leo lên cao vài mét.  

Cây lá lốt ưa ẩm, ít ánh sáng, thân có các mấu phồng lên, mặt ngoài có nhiều đường rãnh dọc. Lá đơn, nguyên, mọc so le, hình tim, mặt trên nhẵn bóng có 5 gân chính toả ra từ cuống lá; cuống có gốc bẹ ôm lấy thân. Cụm hoa dạng bông đơn mọc ở nách lá. Quả mọng chứa một hạt.

Toàn cây: thân, lá, rễ đều dùng làm thuốc.

Thành phần hóa học cây lá lốt

Toàn cây lá lốt có tinh dầu, chưa xác định được các hợp chất khác.

Tính vị và công năng cây lá lốt

Theo Đông y đánh giá, lá lốt có vị cay, mùi thơm, tính ấm, tác dụng ôn trung tán hàn, hạ khí, chỉ thống. Dùng trị phong hàn thấp, tay chân lạnh, tê bại, rối loạn tiêu hoá, nôn mửa, đầy hơi, sình bụng, đau bụng ỉa chảy, thận và bàng quang lạnh, đau răng, đau đầu, chảy nước mũi hôi.

Những bài thuốc của lá lốt

Trị phong thấp, đau nhức xương:
Rễ lá lốt, cỏ xước, đơn gối hạc, dây chìa vôi, hoàng lực, độc lực, hạt xích hoa xà mỗi loại bằng nhau đều 12g. Sắc uống.

Trị đau lưng sưng khớp gối, bàn chân tê buốt:
Rễ lá lốt tươi, rễ cỏ xước, rễ bưởi bung, rễ cây vòi voi mỗi loại bằng nhau đều 50g. Sao vàng, sắc; chia uống 3 lần trong ngày.

Chữa Tê thấp, đau lưng, đau gấp ngang lưng, sưng đầu gối, bàn chân tê buốt
- Uống trong: dùng 8-12g dây rễ lá lốt, phối hợp với Dây đau xương, rễ Cỏ xước, củ Cốt khí, mỗi vị 8g sắc uống.
- Đắp ngoài: Lá lốt và Ngải cứu, liều lượng bằng nhau, giã nát, chế thêm giấm, chưng nóng đắp, chờm.
Cây lá lốt trong tự nhiên
Cây lá lốt trong tự nhiên

Trị tay chân tê nhứa mỏi do phong thấp:
Lá lốt 100g sắc nước uống thường xuyên.

Trị đau lưng nhức mỏi cơ khớp
Lá lốt rang nóng với muối đầm vào túi vải chườm.

Chữa phù thũng: 
Lá lốt, rễ gai tầm xoọng, rễ cà gai leo, rễ mỏ quạ, mã đề, lá đa lông, mỗi loại bằng nhau đều 12g. Sắc uống ngày 1 thang.

Trị chứng ra nhiều mồ hôi ở tay, chân:
Lá lốt tươi 30g, rửa sạch, để ráo cho vào 1 lít nước đun sôi khoảng 3 phút, khi sôi cho thêm ít muối, để ấm dùng ngâm hai bàn tay, hai bàn chân thường xuyên trước khi đi ngủ tối.